Dart regels 501 uitgelegd: complete spelregels
501 is wereldwijd het meest gespeelde dartsformat — bij elk PDC-, WDF- of NDB-toernooi de standaard. Toch struikelen veel beginners over de details: wat is bust precies, mag je beginnen met scoren of moet eerst een double, en wie gooit als eerste in de volgende leg? Dit artikel zet alle regels op een rij.
De basis: van 501 naar 0
Beide spelers beginnen met 501 punten. Per beurt gooi je 3 pijlen. De score van die 3 pijlen wordt afgetrokken van je restant. Wie als eerste exact op 0 uitkomt — met als laatste pijl een double — wint de leg.
Een leg is dus één volle ronde van 501 naar 0. Een wedstrijd bestaat uit meerdere legs (best of 5, 7, 11) of sets (verzameling legs).
Scoren: wat tellen de segmenten
De buitenste smalle ring is double (2× het cijfer). De binnenste smalle ring is triple (3× het cijfer). Het grote enkele segment scoort het cijfer zelf. De buitenste bullseye (groene ring) is 25, de bullseye zelf 50.
Maximaal scoort één pijl 60 (T20). Maximale beurtscore: 180 (3× T20). Mis je het bord of valt de pijl er meteen uit, dan scoort die pijl 0.
Uitgooien: de double-out regel
Je laatste pijl moet eindigen op een double of de bullseye (50 telt als double-25). Sta je op 40 → D20. Sta je op 32 → D16. Sta je op 50 → Bull.
Sta je op een oneven getal, dan heb je minimaal 2 pijlen nodig: een single om naar een even restant te komen, en dan de double. Voorbeeld: 33 → S1 + D16, of S17 + D8.
Bust: wanneer je beurt voorbij is
Bust treedt op wanneer: (1) je onder de 0 zou komen, (2) precies 1 punt overhoudt (geen uitgooi mogelijk), of (3) op exact 0 uitkomt zonder dat je laatste pijl een double was.
Bij een bust telt de hele beurt niet — je restant blijft staan op de waarde van vóór je eerste pijl van die beurt. Een veelgemaakte fout: T20 op een restant van 50 gooien (60 → bust, restant blijft 50).
Wie begint? De 'bull-up' regel
Voor de eerste leg gooien beide spelers één pijl naar de bullseye. Wie het dichtst bij is, mag kiezen wie begint (vrijwel altijd: zelf beginnen). In volgende legs wisselt de beurt automatisch — wie de vorige leg eindigde, gooit de volgende leg als laatste.
In sets-formats gaat dit per set: bull-up bij start van elke set, daarna afwisselen per leg binnen de set.
Straight in vs double in
Standaard is straight in: je mag direct beginnen met scoren. Double in (oudere WDF-toernooien, sommige Engelse county-events) vereist dat je eerste scorende pijl een double moet zijn — alle pijlen daarvoor tellen niet.
PDC en de meeste WDF-events spelen sinds jaren straight in / double out. Check altijd het reglement van het specifieke toernooi.
Veelgestelde vragen
- Wat als de pijl van het bord valt?
- Een pijl die binnen 5 seconden na inslag uit het bord valt, telt niet (PDC-regel). Bij toernooien is een scheidsrechter altijd aanwezig om dit vast te stellen.
- Mag ik mijn pijlen uit het bord halen voordat de scheidsrechter het roept?
- Nee. Wachten tot de scheidsrechter de score heeft genoteerd is verplicht — anders bust of niet-erkende score.
- Wat is een 'ton'?
- Slang voor 100 punten in één beurt. 'Ton 80' = 180 (maximum). 'Ton 40' = 140.